$ DOLAR → Alış: 5,28 / Satış: 5,30
€ EURO → Alış: 6,02 / Satış: 6,05

Hisse Senedi Nedir? Çeşitleri Nelerdir?

Hisse Senedi Nedir? Çeşitleri Nelerdir?
  • 29.04.2016
  • 999 kez okundu

Hisse senetlerini Anonim Şirketler tarafından şirketin sermayesine katılma payını ifade eden, yasalara ve sermaye piyasasının kurallarına uygun olarak çıkarılmış olan kıymetli evraklar olarak özetleyebiliriz. Hisse senetleri genel olarak iki türe ayrılır. Birincisi “imtiyazlı senetler”, ikincisi ise “adi senetlerdir”. Bu hisse senetleri ona sahip olan kişi için şirket sermayesinin belirli bir kısmını temsil eder ve bu kişinin yasal olarak doğan ortaklık haklarından yararlanmasını sağlar.

Hisse senedi sahipliği ile doğan ortaklık haklarına bakacak olursak ise bunları:

  • Şirketten temettü yani kar payı alma
  • Şirketin mevcut ve gelecekle ilgili çalışmaları konusunda bilgi alma
  • Yönetimde yer alma
  • Genel kurullarda oy kullanma
  • Bedelli olarak hisse senedi arzı yapıldığında bundan imtiyazlı yani öncelikli olarak satın alma
  • Şirketin tasfiyesi istenip buna karar verildiğinde buradan pay alma

hakları olarak özetleyebiliriz.

İmtiyazlı ve Adi Senetlerin Farkları Nelerdir?

İlk olarak imtiyazlı senetleri açıklamakta fayda var. Bunlar aslında adi senetler ile çeşitli tahvillerin karışımı gibi bir statüye sahiptir. Kişiye ortaklık hakkı tanımasının yanı sıra ek olarak bu senetler şirket kar payı yani temettü dağıtacağında bu hisse senetleri sahibine öncelik hakkı getirir. Yani ilk olarak imtiyazlı hisse senetleri sahiplerinin temettü ödemeleri yapılır. Bu senetlerin sahiplerine gerekli ödemeler yapıldıktan sonra kalan olursa bu tutar adi hisse senedi sahiplerine paylaştırılır. Ancak ülkemizde bu tür senetlerin ihraç edilmesi yasaktır. Bu durumu ise şirketler mevcut adi senetlere farklı farklı özellikler ekleyerek aşmaya çalışıyorlar.

Adi senetler genel olarak Borsa İstanbul’da yer alan hisse senedi şeklidir. İmtiyazlı senetlere göre çok fazla ek özellik taşımasa da kanunlar nezdinde sağlanan haklar dahilinde sahiplerine çeşitli hak ve avantajlar sağlarlar.

Hisse Senetlerine Dayalı Olarak Borsa Nasıl İşler?

1 Liralık nominal hislere bölünmüş olan şirket sermayesi halka arz edilir. Nominal değer denince bir hisse senedi başına düşen değer ifade edilir. Bizim ülkemizde Borsa İstanbul’a kote olan şirketlerin senetlerin değerini 1 TL olarak kabul etmiştir. Farklı nominal değerlere sahip şirketlerin halka açılmasında ise bu hisse senetlerinin 1 liralık parçalara bölünerek halka arzı yöntemi uygulanmaktadır. Sonrasında ise mevcut ticari ve muhasebesel performansına bağlı olarak bu rakam düşer ya da artar. Bu senetler bize şirketin elde ettiği kardan pay alma, oy kullanma hakkı, şirket yönetiminde bulunma, rüçhan hakkı (bedelli sermaye artırımı sırasında öncelikli olarak yeni hisse senedi alma hakkı), şirketin mevcut ve planlanan faaliyetleri konusunda bilgi alma ve şirketin tasfiye sürecine girmesi durumunda bundan bir pay alabilmek hakkını sağlar.

Borsada işlem gören hisse senetlerine baktığımızda bunların hepsi adi senet statüsünde olsa da kendi içlerinde ayrılırlar. Öyle ki şirketten aldıkları temettü yani kar payı ödemeleri de her grubun ayrı olacaktır. Bunları A, B, C gibi ayırabileceğimiz gibi kurucu, A, B, C gibi de ayırabiliriz. Her grubun mevcut hisse adedi, temettüden aldığı pay ve şirketteki oy hakkı farklı farklı olacaktır. Bu durum şirketlerin borsa performansları üzerinde de etkili olmaktadır. Bir şirketin yüksek temettü dağıtması onun hisse değerini artırıcı bir unsur olduğu için eğer dağıtılacak kar payı ağırlıklı olarak A sınıfı ya da kurucu hislere giderse hisse değerinin artmasına engel olacaktır.

Şirketin mevcut performansı, alıcı ve satıcıların talepleri doğrultusunda ise şirket hisse senetlerinin mevcut fiyatları oluşur. Bunlar gelen alım talebi ya da satım isteğine göre çeşitli fiyatlarda işlem görürler. Kişi ya da kuruluşlar da bu hisse senetlerini bu piyasada alıp satarak piyasadaki fiyatının belirlenmesini sağlarlar.

VİOP’ta İşlem Yapan Müşteri Sayısı 15 Bine Yükseldi
TSPB'nin yeni başkanı Erhan Topaç tarafından düzenlenen basın toplantısında sermaye piyasalarına yönelik önemli veriler paylaşıldı. Bu veriler, VİOP'ta müşteri sayısının...
Orta Vadeli Program’ın Açıklanacağı Haftaya Borsa Düşüşle Başladı
Orta Vadeli Program'ın açıklanmasının beklendiği haftaya Borsa İstanbul düşüşle başladı. İşte hafta geneline ait beklentiler ve yorumlar haberimizde;
Altın Fiyatları Gerilerken, Euro 4,74 ile Rekor Kırdı
Bugünlerde piyasalar bir anda tamamen yön değiştirebiliyor. Bir gün altın rekorlar kırarken, diğer gün dolarda yükselişler gözlenebiliyor. ABD Başkanı Donald...
En Hızlı Şekilde Borsa Nasıl Öğrenilir?
Borsada ve hisse senetlerinde görülen hareketlilik sonrasında yatırım yapmaya karar vermiş olabilirsiniz. Etrafınızdaki kişilerin borsada yatırım yaparak para kazandığını duyabilirsiniz....
Gram Altın Rekor Yükseliş Sonrasında Denge Bulmayı Başardı
Gram altın fiyatları dün 160,15 liraya kadar yükseldikten sonra gelen kar satışları ise 158,40 liraya kadar geriledi. İşte gram ve...
Borsada Ayı ve Boğa Piyasası Nedir? Nasıl Oluşur?
Bu yazıda; borsada sürekli duyduğumuz ayı ve boğa piyasası nedir, nasıl oluşur konusu hakkında detaylı bilgilere yer verdik.
Altın Fiyatları Trump’ın İlk Zaferi Olacak Vergi Reformuyla Yükseldi
Altın fiyatları, ABD vergi reformu beklentileri ile doların gevşemesiyle kazançlarını korudu. İşte detaylar;
OPEC ve ABD Verileri Küresel Borsalara Yön Veriyor
Bugün küresel piyasaların gündeminde, ABD verileri ve OPEC kararları yer alıyor. OPEC'in üretimi azaltma anlaşması ve ABD ekonomisinin güçlendiğine işaret...
Dolar/TL 2016 Aralık Ayına 3,45 Seviyesinden Başladı
Yurt dışında açıklanan veriler ve yurt içindeki siyasi gündemin etkisiyle dolar/TL kuru, 3,45 seviyesini test etti. Dolar/TL kuru ile ilgili...
Asya Hisse Senetleri, Jackson Hole Açıklamalarından Nasıl Etkilendi?
Asya hisse senetleri, Cuma günü sonuçlanan Jackson Hole Sempozyumu'nda konuşma yapan Yellen'den hangi yönde etkilendi? Asya hisse senetlerinde yaşanan gelişmeler...
ZİYARETÇİ YORUMLARI

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu aşağıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.

YORUM YAZ